ZORG ONTZORGEN
Hoe creatieve denkkracht helpt om zorgvragen eerder en dichterbij huis op te vangen
![ZORG [ONTZORGEN]](https://creative-works-regio-zwolle.s3.eu-central-1.amazonaws.com/pages/images/01M1E0YCVMH0AQDAB1W31P79ST.jpg)
In één oogopslag
Vraagstuk
Aanleiding
Doel
Team
De uitdaging
De zorg loopt vast als steeds meer mensen met onzekerheid, twijfel of vage klachten uiteindelijk in het ziekenhuis terechtkomen. Niet omdat hun vraag niet belangrijk is, maar omdat het systeem vaak pas laat duidelijkheid geeft. Voor Isala lag de kernvraag dus niet alleen bij het ziekenhuisbezoek zelf. De echte vraag zat eerder in de route daarnaartoe: wat gebeurt er tussen “ik voel iets” en “ik moet misschien naar het ziekenhuis”? Daar zit spanning. Angst. Behoefte aan zekerheid. En precies daar ontstaat vaak onnodige zorgconsumptie. De uitdaging was daarom: hoe geef je mensen eerder rust en richting, zonder dat iedere vraag automatisch medisch of specialistisch wordt gemaakt?
De aanpak
Tijdens de 24-uurs challenge ging het team niet direct naar oplossingen. Eerst werd het vraagstuk menselijk gemaakt. De deelnemers begonnen met het delen van hun eigen ervaringen met zorg. Wat ging goed? Waar ontstond verwarring? Wanneer voelde je je serieus genomen? En wanneer juist van het kastje naar de muur gestuurd?
Vanuit die ervaringen ontstond persona Paul: 64 jaar, postbode, iemand met een vaag lichamelijk signaal en vooral veel twijfel. Zijn reis liep van “ik voel iets” naar “ik bel de huisarts” en daarna mogelijk naar “moet ik naar het ziekenhuis?” Door Paul centraal te zetten, werd het systeem ineens concreet. Het ging niet meer over “de patiënt”, maar over een mens die geruststelling zoekt. En daarmee verschoof ook de oplossing. Niet: hoe houden we mensen uit het ziekenhuis? Maar: hoe zorgen we dat mensen eerder weten waar ze aan toe zijn?
HET CONCEPT ZORG ONTZORGEN
Het team ontwikkelde een pakket van vier interventies die elkaar versterken. Samen vormen ze een route waarin mensen sneller duidelijkheid krijgen, zorgprofessionals beter kunnen schakelen en het ziekenhuis minder vaak de eerste of enige plek van zekerheid wordt.
1. Publiekscampagne: Zeker Weten
Zeker Weten is een publiekscampagne gericht op 55-plussers. Niet vanuit angst, maar vanuit rust, herkenning en controle. Met de boodschap “Ontdek het binnen één minuut” helpt de campagne mensen om eerder stil te staan bij hun klacht en mogelijke vervolgstap. Moet ik bellen? Kan ik wachten? Is er eerst iets anders nodig? De campagne maakt mensen bewuster voordat de zorgvraag groter wordt.
2. De Virtuele Doktersassistent
De Virtuele Doktersassistent is een digitale tool die mensen thuis helpt om klachten beter te duiden. De assistent stelt vragen, geeft richting en helpt inschatten welke vervolgstap passend is. Niet als vervanging van de huisarts, maar als eerste laag van duidelijkheid. Een digitale voordeur die rust kan brengen voordat iemand fysiek zorg zoekt.
3. Het Ontzorghuis
Het Ontzorghuis is een fysieke plek in de wijk voor mensen met vage klachten, leefstijlvragen of behoefte aan een luisterend oor. Hier werken wijkzorg, huisartsen en welzijn samen. Daardoor worden sociale, chronische of leefstijlgerelateerde vragen niet automatisch medisch gemaakt. Mensen krijgen aandacht en richting dichtbij huis, vóórdat het ziekenhuis in beeld komt.
4. Nieuwe zorgketen en uniforme triage
De vierde interventie richt zich op de achterkant van het systeem: één uniforme voordeur voor zorgvragen. Huisartsen kunnen direct digitaal overleggen met specialisten via een meekijkconsult. Patiënten krijgen sneller terugkoppeling. En doorverwijzingen gebeuren minder vaak “voor de zekerheid”, omdat er eerder samen gekeken kan worden wat echt nodig is.
Mogelijke impact
De voorgestelde interventies bieden kansen voor Isala en de regio. Denk aan minder onnodige huisartsbezoeken, minder nieuwe instroom in het ziekenhuis en meer ruimte voor passende zorg dichtbij huis. Binnen de conceptontwikkeling werd gewerkt met een eerste potentie-inschatting: 15% minder huisartsbezoeken door inzet van de Virtuele Doktersassistent en 25% minder nieuwe instroom in het ziekenhuis. Die cijfers vragen uiteraard om verdere toetsing, maar laten wel zien welke richting het concept opent. Minder druk op het systeem. Meer rust voor patiënten. En meer ruimte voor zorg waar die echt nodig is.
DIT IS WAAROM FUTURE WORKS HET VERSCHIL MAAKT
Future Works is de plek waar creativiteit en maatschappelijke vraagstukken elkaar vinden. Niet om nog een brainstorm te doen, maar om echte vragen open te breken. Met makers, ontwerpers, denkers, onderzoekers en organisaties aan tafel. De Isala-case laat precies zien waarom dat nodig is. Grote vraagstukken vragen niet alleen om beleid, technologie of organisatiekracht. Ze vragen ook om verbeelding. Om nieuwe taal. Om mensen die het systeem kunnen lezen én opnieuw kunnen tekenen. Creatieven kijken niet alleen naar processen, maar naar gedrag. Niet alleen naar systemen, maar naar gevoel. Niet alleen naar capaciteit, maar naar vertrouwen.
Bij Zorg Ontzorgen werd een complex zorgvraagstuk vertaald naar een menselijke route. De patiënt werd Paul. De zorgketen werd een reis. En geruststelling werd niet gezien als bijzaak, maar als sleutel. Dat is wat Future Works aanjaagd: creatieve denkkracht vroeg aan tafel zetten, zodat maatschappelijke vraagstukken anders bekeken, beter begrepen en concreter gemaakt worden. Niet aan het eind, om iets mooi te maken. Maar aan het begin, om anders te leren kijken.
Klaar om anders naar je vraagstuk te kijken?
Future Works is gevestigd in de Spoorzone Zwolle, midden in het innovatiedistrict van Regio Zwolle. Wij zijn op ons best wanneer: de vraag nog niet scherp is; de aanpak vastloopt; je wilt weten wat mogelijk is voordat je investeert. De eerste stap Een gesprek van één uur. Wij stellen vragen. Jij ook. Daarna weten we allebei of het klopt.